Als u op zoek bent naar een VPN, is het u opgevallen dat VPN-providers de Five, Nine en Fourteen Eyes-overeenkomsten vaak noemen in hun marketingmateriaal. Welke “ogen” zijn dit echter en hoe beïnvloeden ze uw privacy? Laten we een kijkje nemen in een wereld vol spoken, duistere deals en acroniemen geschreven in HOOFDLETTERS.
De vijf, negen en veertien ogen
De vijf, negen en veertien ogen zijn overeenkomsten tussen de toezichthoudende instanties (de “ogen”) van verschillende landen. De oorspronkelijke groep is de Five Eyes (afgekort als FVEY) – bestaande uit de VS, het VK, Canada, Australië en Nieuw-Zeeland – die kort na de tweede wereldoorlog een deal ondertekenden (het UKUSA-pact) om inlichtingen met elkaar te delen .
In de loop der jaren zijn vier andere landen informeel lid geworden van de oorspronkelijke vijf (Nederland, Frankrijk, Denemarken en Noorwegen), waardoor het er negen zijn.
Een paar jaar later kwamen er nog vijf bij (België, Italië, Duitsland, Spanje en Zweden) om tot het totaal van 14 te komen.
Deze drie groepen verschillen echter van elkaar in wat ze met elkaar delen.
Verschillen tussen de vijf, negen en veertien ogen
Natuurlijk zijn deals gesloten tussen spionnen niet toegankelijk voor gewone mensen, maar we weten wel aardig wat over deze drie groepen, vooral de oorspronkelijke vijf. Dit komt omdat hun oprichtingsdocument, de UKUSA-overeenkomst, in 2010 openbaar werd gemaakt. Het British National Archives heeft de volledige tekst.
Waarschijnlijk het belangrijkste om te benadrukken is dat deze deal niet expliciet tussen de regeringen van een van de betrokken landen is, maar tussen hun spionagediensten, met name degenen die belast zijn met wat signal intelligence of SIGINT in spy-speak wordt genoemd, wat neerkomt op communicatiesurveillance zoals afluisteren. In het geval van de VS is het het bureau dat nu de NSA heet, terwijl in Groot-Brittannië deze rol wordt vervuld door GCHQ.
Natuurlijk waren de meeste betrokken regeringen op de hoogte van de deal, maar niet allemaal. De Australische regering werd bijvoorbeeld tot 1973 in het ongewisse gehouden, wat je een idee geeft van de straffeloosheid waarmee deze surveillance-instanties opereerden.
Het doel van de Five Eyes was en is om automatisch informatie te delen via het STONEGHOST-netwerk, evenals het delen van technologie en methoden. De andere twee associaties, de Negen en Veertien Ogen, zijn respectievelijk één en twee stappen verwijderd van deze binnenste cirkel.
Nogmaals, details zijn vaag, maar het lijkt erop dat de vier extra leden die deel uitmaken van de Nine Eyes toestemming moeten vragen om informatie te krijgen en niet alles ontvangen, terwijl de vijf die deel uitmaken van de Fourteen Eyes nog minder krijgen.
Naast deze ‘officiële’ leden lijken er ook deals te zijn gesloten met landen als Israël en Zuid-Korea, hoewel we verder niet veel weten.
Het doel van de vijf, negen en veertien ogen
De reden dat deze bewakingsbureaus deze overeenkomsten opstelden was, in ieder geval in eerste instantie, om simpelweg informatie en methoden te delen. Al deze landen zijn met elkaar verbonden in de NAVO, het is logisch dat ze allemaal vanuit dezelfde feiten en kennis werken. We moeten ons echter geen zorgen maken dat ze samenwerken tegen de vijanden van de NAVO, maar eerder tegen hun eigen bevolking.
In 2013 onthulde Edward Snowden, een voormalige aannemer van de CIA, aan de wereld dat westerse regeringen massaal hun eigen volk bespioneerden. Overeenkomsten zoals de Five Eyes hebben die informatieverzameling enorm geholpen, niet alleen door gegevens over burgers van landen te delen, maar ook via meer directe middelen.
De NSA en GCHQ mogen bijvoorbeeld niet meeluisteren met de communicatie van hun eigen burgers zonder een bevelschrift. Dus als het GCHQ de telefoontjes van een Britse burger wil afluisteren, zou het de NSA vragen om dat te doen, aangezien het niet gebonden is aan dezelfde regels voor Britse burgers. De GCHQ zou dan kunnen luisteren naar de oproepen van Amerikaanse burgers.
Bescherming tegen bewaking: VPN’s
Zoals je je kunt voorstellen, waren veel mensen over de hele wereld geschokt toen ze ontdekten dat niet alleen hun regeringen hen bespioneerden, maar dat ze dat vrij schaamteloos deden en nooit echt stopten, zelfs niet nadat de Snowden-lekken waren uitgekomen. Als reactie daarop zochten veel mensen manieren om hun online communicatie te beschermen.
De eerste en belangrijkste van deze tools zijn virtuele privénetwerken, die uw internetverbinding kunnen versleutelen en het dus onmogelijk maken voor derden, of het nu spionnen of marketeers zijn, om te zien wat u online doet. Het is niet verwonderlijk dat VPN-providers sprongen in de gratis marketingspionagebureaus die ze hen gaven en reclame maakten voor hun producten als een geweldige manier om dit soort rondsnuffelen te voorkomen.
Het moet gezegd dat dit waar is: als je je zorgen maakt over surveillance, hetzij van de overheid of van elders, is een VPN een geweldig hulpmiddel om te gebruiken. Het is niet de enige en ze zijn ook niet kogelvrij, maar ze zijn een goede optie, vooral als ze worden gebruikt met de incognitomodus.
Maakt het uit of mijn VPN is gebaseerd op de Five Eyes?
Veel VPN’s gaan echter een stap verder dan deze beweringen en zullen u vertellen dat elke VPN die binnen het rechtsgebied van de Five, Nine of Fourteen Eyes is gevestigd, gevaarlijk is voor gebruikers. We zijn het er niet mee eens: als de VPN die je gebruikt een betrouwbare VPN zonder logboek is, een die niet bijhoudt wat je online hebt gedaan, dan maakt het niet echt uit waar ze zijn gevestigd.
Het hele punt van een VPN is om detectie te voorkomen, dus zolang de VPN zelf veilig is, maakt het niet uit waar een VPN is gevestigd. De enige uitzondering zijn landen waar het gebruik van VPN zelf illegaal is (gelukkig een vrij korte lijst). Verder zou het goed moeten komen. Dat gezegd hebbende, als u zich bijzonder zorgen maakt, kunt u altijd een VPN gebruiken waarmee u zich anoniem kunt aanmelden. Op die manier weet je zeker dat niemand je kan volgen – het maakt niet uit hoeveel ogen ze hebben.