Soms kan een rommelig huis een gezond huis zijn als u met een chronische ziekte leeft.
Hoe we zien dat de wereld vorm geeft aan wie we willen zijn – en het delen van boeiende ervaringen kan de manier waarop we met elkaar omgaan, ten goede kaderen. Dit is een krachtig perspectief.
Mijn appartement is altijd een beetje vies. Er ligt hondenhaar op de vloer en er ligt borden in de gootsteen. Boeken en tijdschriften verspreiden de banken en – oké, ik geef het toe – de vloer.
Maar schoonmaken kost veel energie. Energie die ik vaak niet heb. Ik leef met een chronische ziekte, narcolepsie, waardoor mijn energie vaak beperkt is.
Ik moet de belangrijke dingen, zoals werk en zelfzorg, prioriteit geven boven dingen die kunnen wachten, zoals schoonmaken.
Ik ben het ermee eens dat mijn huis altijd een beetje rommelig zal zijn. Maar ik voelde me niet altijd zo.
Als kind was mijn kamer een woestenij van Barbies, speelgoedpaarden en kleding. Als ik moest opschieten en schoonmaken (mama’s bevelen!), Schepte ik een armlading met spullen op en gooide het in de kast, waarbij ik de deur dichtsloeg voordat een lawine mijn kansen en eindes terug zou sturen naar hun natuurlijke habitat – de verdieping.
Ik dacht dat rommelig zijn een van die dingen was die ik zou ontgroeien. In sommige opzichten was dat waar.
Hoe ouder ik werd, hoe meer ik wilde dat mijn ruimte schoon en georganiseerd was.
Maar op de middelbare school kreeg ik vreemde symptomen. Ik was de hele tijd moe, maar ik kon ’s nachts niet slapen. Op de universiteit viel ik midden op de dag flauw – viel letterlijk op de vloer van mijn slaapzaal en moest mezelf in bed slepen.
Sommige doktoren hebben bij mij alles vastgesteld, van depressie tot gebrek aan lichaamsbeweging. Anderen bestelden hersenscans en bloedonderzoek. Ze testten op multiple sclerose, lupus en kanker.
Door de verschillende theorieën voelde ik me in diskrediet gebracht en hulpeloos bij het oplossen van dit gezondheidsmysterie. Misschien zat het probleem in mijn hoofd. Misschien zat het in mijn buik. Misschien was het mijn verbeelding.
Energievertrekkend schuldgevoel over mijn rotzooi
Mijn studeerkamer thuis lag bezaaid met boeken en papieren, een puinhoop die mijn vader mijn ‘archiefsysteem’ noemde.
Als ik ernaar zou vragen, zou ik de chaos toeschrijven aan het hebben van een ‘artistiek temperament’. In werkelijkheid voelde schoonmaken als een ontmoedigende taak.
Een deel van narcolepsie, althans voor mij, is dat ik hoogte- en dieptepunten in energie heb. Soms is schoonmaken geen probleem. Ik ga op een spree, echt graven en diep schoonmaken. Mijn appartement zal een paar dagen brandschoon zijn.
Maar door dit kleine succes begin ik te denken dat mijn huis altijd vlekkeloos moet zijn. Als ik eenmaal weer in de cyclus van uitputting duik, blijft de gedachte hangen en sla ik mezelf in elkaar omdat ik wekenlang niet hetzelfde niveau van reinheid heb kunnen bereiken.
Na de universiteit, toen mijn vrienden en ik onze eigen huizen en appartementen begonnen te krijgen, bleef het probleem bestaan.
Mijn beste vriend is een liefhebber van interieurontwerp. Haar appartement is niet alleen altijd modieus versierd met kitscherige kussens en zachte spreien in de kleuren groenblauw en taupe, maar het is ook onberispelijk schoon. Ik schaam me om haar uit te nodigen.
Ik heb haar zelfs om schoonmaaktips gevraagd, denkend dat als ik opruimtips kende, dit het feit zou teniet doen dat ik na een uur schoonmaken moet gaan liggen.
Vermijd de stress van het schoonmaken door een beetje rommel te accepteren
Toen ik 27 was, meer dan een decennium nadat ik voor het eerst symptomen kreeg, kreeg ik eindelijk de diagnose narcolepsie.
In sommige opzichten heeft de diagnose mijn leven gemakkelijker gemaakt. Maar het is niet op de manier geweest die ik had verwacht.
Ik dacht dat als mijn ziekte een naam had, het medicijn me zou helpen de zwakte, vermoeidheid en slapeloosheid te overwinnen die met de aandoening gepaard gaan. In plaats daarvan hebben de medicijnen die doktoren me voorschreven slechts een beperkt effect gehad of ze hebben me een slechter gevoel gegeven.
Wat de diagnose heeft gedaan, is me helpen de oorzaken van mijn symptomen te begrijpen.
Voor veel mensen met narcolepsie kunnen sterke emoties vermoeidheid verergeren, kataplexie-episodes van spierzwakte veroorzaken die zo sterk zijn dat ze instorten, of zelfs slaapaanvallen uitlokken.
Angst en stress zijn de triggers die mijn narcolepsiesymptomen veroorzaken. Weet je wat me gestrest maakt? De voortdurende taak van schoonmaken. Het is nooit gedaan. Zelfs als je het gevoel hebt dat je klaar bent, moet je helemaal opnieuw beginnen als je je huis netjes wilt houden.
Een andere factor bij het omgaan met mijn chronische ziekte is het functioneren met een beperkt energiebudget.
Taken die ik stressvol vind, vergen meer energie dan andere, ongeacht hun complexiteit.
Mijn ervaring is een beetje anders geweest dan de Lepeltheorie, waar mensen met een chronische ziekte elke dag beginnen met een beperkt aantal lepels. Voor mij betekent narcolepsie dat ik vele dagen begin met een gemiddeld aantal lepels.
Ik kan 5 mijl wandelen over een rustig pad in het bos zonder ooit aan mijn toestand te denken. Ik heb hele dagen kajakken in de zon doorgebracht. Ontspannende dingen – hoe actiever hoe beter – verbeteren mijn toestand in plaats van deze te verslechteren.
Als ik dingen probeer te doen die me echter gestrest maken, kom ik in de problemen. Omdat stress mijn energie wegneemt, heb ik geleerd manieren te vinden om veel stress te beheersen of te vermijden.
Ik wil dat mijn appartement schoon is. Echt waar. Maar ik weet dat het niet altijd zo zal zijn.
Dat besef – en de mogelijkheid om mijn idee los te laten dat het perfecte appartement brandschoon is – heeft me geholpen om te gaan met een chronische ziekte en mijn gezondheid voorop te stellen. Nu probeer ik aardiger voor mezelf te zijn over de dingen waar ik geen energie voor heb.
Het heeft me jaren gekost, maar eindelijk begrijp ik dat mijn gezondste huis niet altijd netjes is.
Rebecca Renner is een schrijver en redacteur en woont in Boynton Beach, FL. Haar werk is onlangs verschenen in New York Magazine, de Washington Post en Electric Literature. Ze werkt momenteel aan een roman. Je kunt meer van haar werk over haar lezen website of volg haar Twitter.